Profilaktyka i ochrona zdrowia

Podejmowane przez Miasto działania z zakresu profilaktyki i promocji zdrowia miały na celu zwiększenie dostępu do badań, konsultacji i porad m.in. lekarzy, pielęgniarek, psychologów, rehabilitantów i fizjoterapeutów. W tym celu realizowane były programy wieloletnie oraz projekty jednoroczne, jak również działania o charakterze akcyjnym. Programy zdrowotne ukierunkowane były przede wszystkim na zapobieganie lub wczesne wykrywanie chorób, jak również promocję zdrowia i zdrowego stylu życia. Były one skierowane do różnych grup odbiorców, takich jak np. dzieci i młodzież, seniorzy, osoby z grup ryzyka oraz zagrożone wykluczeniem społecznym.

W 2025 r. uruchomiono nowy program „Endometrioza – zauważamy – wspieramy. Profilaktyka i wczesne wykrywanie endometriozy wśród mieszkanek Poznania na lata 2025–2027”. Program skierowany jest do kobiet w wieku 18–49 lat.

W 2025 r. w celu promowania zdrowia i ekologicznych postaw wśród mieszkańców Miasto kontynuowało cykl wydarzeń „Poznań w formie”, podczas których zorganizowano „Strefy Zdrowia” umożliwiające m.in. wykonanie bezpłatnych badań (m.in. wykonano 1,1 tys. badań). Ponadto „Strefy Zdrowia” były dostępne podczas 33. Finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy (wykonano 550 badań, ok. 300 konsultacji, 1200 działań edukacyjnych) oraz podczas wydarzeń zorganizowanych przez Caritas Archidiecezji Poznańskiej (m.in. wykonano 400 badań). Profilaktyczne badania i konsultacje były również oferowane podczas 4 „Białych Sobót”, w tym 2 zorganizowano we współpracy z POSUM (wykonano 4 tys. badań, 1 tys. konsultacji, 1,5 tys. działań edukacyjnych) oraz 2 zorganizowano na terenie rodzinnych ogrodów działkowych (m.in. wykonano 1,2 tys. badań).

Poznań w Formie

Źródło: UMP

Działania dla dzieci i młodzieży ze szkół podstawowych i ponadpodstawowych skupiały się m.in. na promocji i profilaktyce zdrowia psychicznego, obejmując warsztaty profilaktyczne (wzięło w nich udział 1,6 tys. osób) oraz konsultacje psychologiczne, psychiatryczne i spotkania psychoterapeutyczne (wzięło w nich udział 226 osób). Kolejny rok z rzędu zorganizowano konsultacje i dyżury specjalistów takich jak fizjoterapeuta, psycholog, logopeda, terapeuta integracji sensorycznej, pedagog specjalny. Były one ukierunkowane na eliminację ewentualnych deficytów rozwojowych u dzieci uczęszczających do publicznych i niepublicznych placówek opieki nad dziećmi w wieku do lat 3 (m.in. przeprowadzono obserwacje 431 dzieci oraz 210 diagnoz i konsultacji).

Osobom przewlekle i nieuleczalnie chorym udzielono świadczeń medycznych, opiekuńczych oraz rehabilitacyjnych (skorzystały 93 osoby), a rodziny sprawujące opiekę nad nimi mogły skorzystać z porad dotyczących właściwej opieki. Osobom niesamodzielnym zapewniono bezpłatną opieką wielodyscyplinarnego zespołu terapeutycznego, a także wyżywienie i transport w Dziennym Domu Opieki Medycznej (skorzystało 41 osób, w tym 35 seniorów).

Seniorzy skorzystali m.in. z badań i konsultacji lekarskich oferowanych przez ośrodki geriatryczno-gerontologiczne (skorzystało 665 seniorów). Działał Punkt Opieki Farmaceutycznej – POF 70+ (z konsultacji dotyczących zażywanych leków i suplementów diety skorzystało 223 seniorów). Zapewniono także możliwość wypożyczenia sprzętu rehabilitacyjnego w „Miejskiej wypożyczalni sprzętu rehabilitacyjnego” (sprzęt wypożyczyło 81 osób) oraz w ramach zadania „Wypożyczalnia sprzętu rehabilitacyjnego dla podopiecznych korzystających z usług opiekuńczych” (sprzęt wypożyczyło 131 osób). W celu zapobiegania kryzysom psychicznym i reagowania na nie, przeprowadzono warsztaty edukacyjne i grupy wsparcia dla dorosłych, ze szczególnym uwzględnieniem seniorów (skorzystało 80 osób). Dostępna była usługa teleopieki dla seniorów korzystających z zajęć w dziennych domach pomocy (skorzystały 144 osoby). Przeprowadzono działania edukacyjne dla nieformalnych opiekunów osób starszych, dotyczące chorób związanych z wiekiem oraz zasad odpowiedniej opieki (skorzystało 67 osób). 

Kontynuowano projekt „Mobilny punkt pomocy medycznej” skierowany do osób zagrożonych wykluczeniem z powodu ubóstwa, takich jak osoby w kryzysie bezdomności czy seniorzy (skorzystało 837 osób).

W ramach profilaktyki oraz wczesnego wykrycia chorób kontynuowano projekt „Profilaktyka chorób układu krążenia – edukacja zdrowotna, w tym rozpowszechnienie wiedzy o czynnikach ryzyka oraz propagowanie badań wśród dorosłych mieszkanek i mieszkańców Poznania” (m.in. badaniami profilaktycznymi objęto 148 osób). Przeprowadzono działania w zakresie zapobiegania udarom oraz związane z rehabilitacją poudarową (objęto nimi 107 osób). Odbyły się warsztaty na temat profilaktyki chorób nowotworowych układu pokarmowego oraz przeprowadzono badania USG jamy brzusznej (z badań skorzystało 85 osób, w warsztatach wzięło udział 111 osób). W obszarze profilaktyki otyłości i zapobiegania cukrzycy wykonano zadania „Zrzucamy kilogramy” oraz „STOP cukrzycy” (objęto nimi 346 osób). Do kobiet w wieku 50+ skierowana była druga edycja programu „Profilaktyka i wczesne wykrywanie osteoporozy wśród kobiet, zamieszkałych w Poznaniu, na lata 2024–2027” (skorzystało 960 kobiet). W zakresie profilaktyki chorób nowotworowych gruczołu piersiowego zrealizowano zadanie „Badaj się!” (skorzystało 107 osób). Funkcjonował także Punkt profilaktyki intymnej 24h (skorzystało 4,7 tys. osób). W ramach profilaktyki chorób układu oddechowego, spowodowanych zanieczyszczeniem powietrza, zwiększono osobom dorosłym dostęp do edukacji, jak i badań profilaktycznych (skorzystało 267 osób).

Po raz pierwszy Miasto zorganizowało wydarzenie „Męskie Sprawy”, podczas którego mężczyźni, m.in. mogli skorzystać z bezpłatnych badań i konsultacji oraz wysłuchać prelekcji prowadzonych przez lekarzy specjalistów, psychologów i pedagogów. W trakcie wydarzenia wykonano 1,5 tys. badań oraz 0,9 tys. konsultacji medycznych. Ponadto 200 osób wzięło udział w warsztatach i pokazach.

Przeprowadzono szkolenia z udzielania pierwszej pomocy (389 osób) oraz zaprezentowano treści edukacyjne i prospołeczne o tej tematyce w Internecie (18 tys. odbiorów).

Poznań zwyciężył w 4. edycji Indeksu Zdrowych Miast 2025 w kategorii dużych miast. Oznacza to, że drugi raz z rzędu Poznań zajął najwyższe miejsce w zestawieniu miast powyżej 300 tys. mieszkańców, uwzględniając wszystkie obszary Indeksu Zdrowych Miast, tj. zdrowie, ludność i pokolenia, usługi komunalne i społeczne, edukację, mieszkalnictwo, środowisko, infrastrukturę, oraz przestrzeń. Ponadto został liderem w obszarze „Zdrowie” m.in. dzięki realizowaniu licznych programów zdrowotnych.

Poznań drugi rok z rzędu zwyciężył w rankingu Indeks Zdrowych Miast

Źródło: UMP

Miasto Poznań znalazło się także wśród zwycięzców ogólnopolskiego konkursu „Zdrowy Samorząd” w kategorii „Zdrowa Gmina” za realizację programu „Poznań uzależniony od profilaktyki”.

Według szacunkowych danych zawartych w Miejskim Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Przeciwdziałania Narkomanii w Poznaniu na 2025 r. uzależnionych od alkoholu w Poznaniu mogło być ok. 10,2 tys. osób, a osób pijących szkodliwie oraz ryzykownie od 25,5 tys. do 35,6 tys. osób. Ponadto na negatywne skutki alkoholizmu mogło być narażonych ponad 40 tys. osób z ich najbliższego otoczenia (dzieci, partnerzy życiowi, rodzice). Według Mapy Potrzeb Zdrowotnych w 2024 r. (najnowsze dostępne dane) z powodu uzależnienia od alkoholu lub substancji psychoaktywnych w Poznaniu leczyło się 4,9 tys. osób, w tym 100 osób poniżej 18. roku życia. Działania Miasta Poznania w obszarze profilaktyki i rozwiązywania problemów uzależnień dotyczyły m.in.:

• zlecenia funkcjonowania całodobowego Ośrodka dla Osób Nietrzeźwych – przyjęto 4,9 tys. osób;
• zapewnienia funkcjonowania w Szpitalu Miejskim F. Raszei: Ośrodka Leczenia Alkoholowych Zespołów Abstynencyjnych – przyjęto 417 osób i Punktu Konsultacyjnego – udzielono 2,5 tys. porad;
• dofinansowania działań pod nazwą „Na Trzeźwo” realizowanych przez Miejskie Centrum Interwencji Kryzysowej – skorzystało ok. 600 osób;
• sfinansowania działalności Miejskiej Komisji Rozwiązywania Problemów Alkoholowych – która in. prowadziła 345 postępowań w procedurze zobowiązania do leczenia odwykowego;
• dofinansowania działalności Centrów Integracji Społecznej wspierających zatrudnienie osób uzależnionych od alkoholu lub zagrożonych uzależnieniem;
• realizacji programu pomocy osobom bezdomnym uzależnionym od alkoholu w budowaniu i utrwalaniu postaw trzeźwościowych przez Ośrodek dla Bezdomnych nr 1 – wsparciem objęto 305 osób;
• dofinansowania programu „Poradnictwo Specjalistyczne i Terapia” realizowanego przez Miejski Ośrodek Pomocy Rodzinie – skorzystało 335 rodzin;
• realizacji programów profilaktycznych skierowanych do dzieci i młodzieży integrujących psychoprofilaktykę z aktywnością sportową, polegających na prowadzeniu zajęć sportowo-rekreacyjnych takich, jak m.in.: nauka pływania (3,9 tys. osób), „Poznańskie igrzyska młodzieży szkolnej” (10 tys. uczniów), bezpłatne zajęcia nauki jazdy na łyżwach, nartach i snowboardzie (2,1 tys. osób) lub realizacji programów: „Sportową manią walczymy z narkomanią” (6,4 tys. osób);
• realizacji innych programów profilaktycznych skierowanych do dzieci i młodzieży takich, jak: „Wiem. Wybieram dobrze” (1,6 tys. osób), „Dopalacze niszczą życie” (7,8 tys. osób), programu przeciwdziałania narkomanii skierowanego do uczniów szkół podstawowych i ponadpodstawowych (4,3 tys. osób);
• realizacji przez całodobowe placówki opiekuńczo-wychowawcze programu profilaktycznego dla dzieci z rodzin z problemem alkoholowym (84 osoby) a przez Centrum Wspierania Rozwoju Dzieci i Młodzieży „Klub” – programu terapeutyczno-wychowawczego „Ostoja” (407 osób);
• realizacji programu „Poznań uzależniony od profilaktyki” – obejmującego moduły: dla dzieci i młodzieży (6,5 tys. osób), dla rodziców i opiekunów (300 osób), dla placówek pomocy społecznej (500 osób);
• przeprowadzenia przez Komendę Miejską Policji w Poznaniu interwencji, podczas których ujawniono 6,3 tys. przypadków nieprzestrzegania zapisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi;
• zadań podejmowanych przez Straż Miejską Miasta Poznania polegających na przewiezieniu 1,3 osób w stanie upojenia alkoholowego m.in. do Ośrodka dla Osób Nietrzeźwych.

W 2025 r. działalność rozpoczęło Centrum Profilaktyki Świt (w 2024 r. centrum prowadziło pilotażową działalność), oferujące wsparcie w zakresie profilaktyki uzależnień, w tym dla dzieci ze spektrum płodowych zaburzeń alkoholowych (ang. fetal alcohol spectrum disorder – FASD) i ich rodziców. Jest to miejsce, które zapewniając terapię, edukację oraz diagnostykę, umożliwia uzyskanie kompleksowego wsparcia dla osób zmagających się z uzależnieniami i problemami zdrowia psychicznego.

Centrum Profilaktyki Świt

Źródło: UMP